CÚNG GIAO THỪA NĂM 2021 CÓ ĐIỂM G̀ CẦN ĐẶC BIỆT LƯU Ư ĐỂ LỘC LÁ QUANH NĂM?


Cúng Giao thừa năm 2021 vào ngày nào, giờ nào đẹp, cúng trong nhà hay ngoài trời trước, sắm lễ ra sao, mâm cỗ cúng thế nào, văn khấn giao thừa chuẩn văn khấn cổ truyền là ǵ... Mọi thắc mắc đề sẽ được giải đáp bên dưới.


1. Giao thừa là ǵ, cúng giao thừa là cúng ai?

- Giao thừa là ǵ?


"Giao thừa" theo nghĩa đen tức là "Cũ giao lại, mới tiếp lấy", ư chỉ lúc năm cũ qua, năm mới đến.

Vậy giao thừa chính là thời điểm chuyển tiếp giữa ngày cuối cùng của năm cũ với ngày đầu tiên của năm mới. Được coi là một trong những nghi lễ quan trọng trong văn hóa của nhiều dân tộc trên thế giới.

- Giao thừa dương lịch và âm lịch có ǵ khác biệt?

+ Giao thừa dương lịch: Theo tiếng Anh là "New Year's Eve". Nghi thức này diễn ra vào ngày 31/12, ngày cuối cùng của năm cũ, là thời khắc chuyển giao năm cũ sang năm mới theo dương lịch.

+ Giao thừa âm lịch: Là thời khắc chuyển giao, giao thoa giữa năm mới và năm cũ. Thời điểm này trời đất ḥa hợp, âm dương ḥa quyện, vạn vật bừng lên sức sống mới.

- Cúng lễ giao thừa là cúng ai?

Nghi lễ cúng lúc giao thừa là để đón các Thiên binh thiên tướng đi hành khiển, thị sát. Người xưa tin rằng, ở dưới dương gian không có người cai quản, nên Ngọc Hoàng đă cử 12 ông hành khiển luân phiên nhau coi sóc việc ở cơi trần.

Tại đúng thời điểm giao thừa, các quan hành khiển sẽ đi thị sát cơi trần và làm lễ bàn giao.

Nghi lễ cúng đêm giao thừa nhằm bày tỏ ḷng thành kính, sự biết ơn với các quan hành khiển đă chăm lo đời sống dân chúng trong suốt cả năm.

Đồng thời cầu mong quan hành khiển năm mới độ tŕ cho mưa thuận gió ḥa, nhà nhà yên ấm, làm ăn may mắn, gia đạo hưng vượng.

12 quan hành khiển coi sóc mỗi năm gồm:

- Năm Tư: Quan hành khiển Chu Vương, Thiên Ôn Hành Binh chi Thần, Lư Tào Phán quan.
- Năm Sửu: Quan hành khiển Triệu Vương, Tam thập lục phương Hành Binh chi Thần, Khúc Tào Phán quan.
- Năm Dần: Quan hành khiển Ngụy Vương, Mộc Tinh chi Thần, Tiêu Tào Phán quan.
- Năm Măo: Quan hành khiển Trịnh Vương, Thạch Tinh chi Thần, Liêu Tào Phán quan.
- Năm Th́n: Quan hành khiển Sở Vương, Hỏa Tinh chi Thần, Biểu Tào Phán quan.
- Năm Tị: Quan hành khiển Ngô Vương, Thiên Hải chi Thần, Hứa Tào Phán quan.
- Năm Ngọ: Quan hành khiển Tấn Vương, Thiên Hao chi Thần, Nhân Tào Phán quan.
- Năm Mùi: Quan hành khiển Tống Vương, Ngũ Đạo chi Thần, Lâm Tào Phán quan.
- Năm Thân: Quan hành khiển Tề Vương, Ngũ Miếu chi Thần, Tống Tào Phán quan.
- Năm Dậu: Quan hành khiển Lỗ Vương, Ngũ Nhạc chi Thần, Cự Tào Phán quan.
- Năm Tuất: Quan hành khiển Việt Vương, Thiên Bá chi Thần, Thành Tào Phán quan.
- Năm Hợi: Quan hành khiển Lưu Vương, Ngũ Ôn chi Thần, Nguyễn Tào Phán quan.

2. Cúng giao thừa năm 2021 vào ngày nào, giờ nào?

Giao thừa năm 2021 rơi vào đêm 30 tháng Chạp năm Tân Sửu (tức đêm 11/2/2021 dương lịch)

Lễ cúng giao thừa năm Tân Sửu 2021 được tiến hành vào thời khắc chuyển giao giữa đêm 30 tháng Chạp năm Canh Tư và mùng 1 Tết Nguyên Đán Tân Sửu, đó là giờ Tư (23h-1h).

Theo các chuyên gia phong thủy, người dân nên tiến hành cúng lễ giao thừa vào giờ chính Tư, tức đúng 12 giờ đêm hôm 30 tháng Chạp năm Canh Tư là tốt hơn cả, nhằm tiễn đưa vị quan hành khiển cũ và đón quan hành khiển mới.

Xem Lịch vạn niên, giờ Tư ngày 30 tháng Chạp là giờ Hoàng đạo, rất thích hợp tiến hành các nghi lễ như cúng khấn giao thừa, xuất hành đi lễ chùa đầu năm, xông đất đầu năm...

Nếu thấy cúng lễ giao thừa vào giờ chính Tư quá gấp gáp, các gia đ́nh có thể tiến hành chuẩn bị lễ cúng, sửa soạn mâm cúng... vào lúc 23 giờ 30 phút. Sau đó tiến hành châm hương để làm sao hương vẫn cháy tại đúng thời điểm giờ chính Tư (chuyển từ năm cũ sang năm mới là được).

3. Năm Tân Sửu cúng ngựa, bài vị, quần áo quan Hành khiển màu ǵ?

Mỗi năm có 1 vị quan Hành khiển được Ngọc Hoàng phái xuống chăm sóc việc dưới hạ giới. V́ thế, việc sửa soạn lễ vật dâng cúng vị thần đó lại có màu sắc khác nhau.

Năm 2021 là năm Tân Sửu nên Quan hành khiển năm 2021 là Triệu Vương, Hành binh là Tam thập lục, Phán quan là Khúc Tào. Năm có Thiên can là Tân, thộc hành Kim, nên màu sắc bài vị, quần áo, mũ ngựa sẽ là màu trắng.

Lễ vật cúng giao thừa năm Tân Sửu 2021 gồm:
  • Gà trống hoặc thủ lợn
  • Bánh chưng
  • Bánh kẹo
  • Trầu cau
  • Hoa quả
  • Rượu nước
  • Vàng mă, mũ áo, bài vị của quan Hành khiển năm Tân Sửu (màu trắng)

Lưu ư: Tùy vào quan niệm và phong tục từng vùng miền, cũng như điều kiện của từng gia đ́nh mà mâm cúng có thể có những món lễ vật khác nhau.

Riêng năm Tân Sửu, năm con Trâu, mâm cỗ cúng Giao thừa ngoài trời không thể thiếu gà trống luộc. Bởi lễ vật này thuộc tam hợp Tị Dậu Sửu, rất tốt cho năm Trâu.

4. Cúng giao thừa trong nhà hay ngoài trời trước?

Nên tiến hành làm lễ cúng ngoài trời trước, lễ cúng trong nhà sau.

Nguyên nhân là bởi lễ cúng khấn giao thừa ngoài trời có ư nghĩa “nghênh tân, tiễn cựu”, tức là đón vị quan hành khiển mới về và tiễn vị quan cũ đi.

- Cúng giao thừa trong nhà

Đây là nghi lễ thể hiện tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên có từ lâu đời. Nó là đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn và là một h́nh thức lưu giữ sợi dây gắn bó giữa các thành viên, là sự tưởng nhớ của con cháu đối với thế hệ đi trước.

- Cúng giao thừa ngoài trời

Nghi lễ này mới nhằm mục đích chính là tiễn đưa vị thần năm cũ và chào đón vị thần năm mới tới chăm lo việc cho nhân dân.

Trong khoảng thời gian này, các vị hành khiển đi trên đường đều rất vội vàng, nên chỉ đi lướt qua mỗi hộ gia đ́nh, v́ thế mà mâm cỗ cúng thường để ở ngoài sân (hoặc ngay gần lối vào nhà).

- Cúng lễ giao thừa ngoài trời quay về hướng nào?

Năm nay, Hỷ thần ở hướng Tây Nam, Tài thần cũng ở hướng Tây Nam. V́ thế, gia chủ có thể nhằm vào hướng này mà cúng khấn.

Lưu ư: Người đứng khấn cần quay mặt về hướng Tây Nam mà cúng chứ không nhất thiết phải đặt mâm cỗ (con gà, đĩa xôi…) về hướng đó.

Ngoài ra, theo quan niệm dân gian, việc bàn giao tiếp nhận công việc của các vị thần trong thời điểm này diễn ra rất khẩn trương, các vị ấy chỉ có thể ăn vội vàng hoặc đi ngang qua chứng kiến tấm ḷng của gia chủ.

V́ vậy mâm cỗ cúng giao giao thừa ngoài trời thường đặt ngay cửa chính.

C̣n hướng mâm lễ cúng nên đặt hướng Bắc hoặc hướng Đông tùy theo từng gia đ́nh. Theo quan niệm dân gian, hướng Bắc là nơi Thượng Đế ngự c̣n hướng Đông thể hiện việc cúng Thiên Tử.

- Nhà chung cư có cần cúng khấn giao thừa ngoài trời hay không?

Theo quan niệm dân gian, đối tượng mà nghi lễ cúng ngoài trời hướng tới là “Thiên”, tức Ông Trời và quan Hành Khiển được phân nhiệm vụ trông coi nhân gian trong năm đó. Do vậy, nghi thức này phải được thực hiện ở nơi vừa có đất, vừa có trời.

Những gia đ́nh ở chung cư muốn cúng khấn giao thừa ngoài trời th́ có thể xuống sân của ṭa chung cư, chứ không nên làm lễ cúng ở tầng thượng hoặc ngay ngoài hành lang của nhà ḿnh.

V́ thế, với nhà chung cư, việc cúng khấn giao thừa ngoài trời là không nhất thiết.

5. Sắm lễ cúng giao thừa đúng chuẩn

- Đối với lễ trong nhà


Xét về mâm cỗ cúng giao thừa, lễ vật cúng trong nhà gồm lễ chay và lễ mặn.

Lễ chay gồm có hương, hoa, đèn nến, các loại bánh kẹo, mứt Tết, rượu, bia, nước ngọt hoặc các loại đồ uống khác.

Lễ mặn gồm gà trống, bánh chưng, gị chả, xôi gấc… và các món mặn khác tùy theo mỗi gia đ́nh.

- Đối với lễ ngoài trời

Tùy vào quan niệm và phong tục từng vùng miền, cũng như điều kiện của từng gia đ́nh mà mâm cúng có thể có những món lễ vật khác nhau.

Tuy nhiên về cơ bản, các lễ chủ yếu gồm: 3 cây nhang, 1 con gà trống luộc, 1 đĩa bánh chưng, 1 đĩa muối, 1 đĩa gạo, mứt kẹo, hoa quả, trầu cau, rượu nước và vàng mă.

Trong các lễ vật kể trên, gà trống là món lễ không thể thiếu, được các gia đ́nh vô cùng chú trọng, đặc biệt là cách bày gà quay đầu vào trong hay ra ngoài.

Cúng khấn giao thừa là tiễn đưa quan quân cai quản năm cũ và chào đón quan quân cải quản năm mới. Do đó, khác với gà cúng gia tiên trong nhà, với mâm cúng đêm giao thừa ở ngoài trời, nên đặt đầu gà quay ra ngoài để đón quan Tân niên Hành khiển cai quản năm mới đi qua.

Cách đặt này c̣n có ư nghĩa gọi mặt trời chiếu vào nhà ḿnh.

6. Văn khấn giao thừa Tết Tân Sửu 2021

- Văn khấn cúng Giao thừa trong nhà Tết Tân Sửu

Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!

Kính lạy:
- Đức Đương Lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật
- Hoàng Thiên, Hậu Thổ, chư vị tôn thần
- Long Mạch, Táo Quân, chư vị tôn thần
- Các cụ tổ tiên nội ngoại chư vị tiên linh

Nay phút giao thừa giữa năm Canh Tư và Tân Sửu
Chúng con là: ……………………Tuổi……………
Hiện cư ngụ tại:.............................................. ...........

Phút giao thừa vừa tới, nay theo vận luật, tống cựu nghênh tân, giờ Tư đầu xuân, đón mừng Nguyên đán, chúng con thành tâm, tu biện hương hoa phẩm vật, nghi lễ cung trần, dâng lên trước án, cúng dâng Phật- Thánh, dâng hiến tôn Thần, tiến cúng Tổ tiên, đốt nén tâm hương, dốc ḷng bái thỉnh.

Chúng con kính mời:

Ngài Bản Cảnh Thành Hoàng chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ Địa, Hỷ Thần, Phúc Đức Chính Thần, ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch Tài Thần, các ngài bản gia Táo phủ Thần quân và chư vị Thần linh cai quản ở trong xứ này. Cúi xin giáng lâm trước án, thụ hưởng lễ vật.

Con lại kính mời, các cụ tiên linh, Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, Bá thúc đệ huynh, Cô di tỷ muội, nội tộc, ngoại tộc, chư vị hương linh, cúi xin giáng phó linh sàng hâm hưởng lễ vật.

Tín chủ lại kính mời các vị vong linh tiền chủ, hậu chủ, y thảo thụ mộc ở trong đất này, nhân tiết giao thừa, giáng lâm trước án, chiêm ngưỡng tân xuân, thụ hưởng lễ vật.

Nguyện cho chúng con, tân niên khang thái, ngày đêm tốt lành, thời thời được chữ b́nh an, gia đạo hưng long, thịnh vượng.

Tâm thành cầu nguyện, lễ bạc tiến dâng, cúi xin chứng giám.

Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!

- Văn khấn cúng Giao thừa ngoài trời Tết Tân Sửu

Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!

Kính lạy :

- Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật

- Hoàng Thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn Thần.

- Ngài Cựu Niên Sở Vương hành khiển, Biểu Tào phán quan.

- Tân niên Ngô Vương hành khiển; Hứa Tào phán quan năm………

- Bản xứ Thổ địa phúc đức chính thần, Ngũ phương long mạch điền chủ tiếp dẫn tài thần

Nay là phút giao thừa giữa năm Canh Tư và Tân Sửu

Chúng con là................., Tuổi:...........

Ngụ tại .................................................

Phút thiêng giao thừa vừa tới, năm cũ qua đi, đón mừng năm mới, tam dương khai thái, vạn tượng canh tân. Nay Ngài Thái Tuế tôn thần trên vâng lệnh Thượng Đế giám sát vạn dân, dưới bảo hộ sinh linh tảo trừ yêu nghiệt. Quan cũ về triều đế khuyết, lưu phúc lưu ân. Quan mới xuống thay, thể đức hiếu sinh, ban tài tiếp lộc. Nhân buổi tân xuân, tín chủ chúng con thành tâm sửa biện hương hoa phẩm vật, nghi lễ cung trần, dâng lên trước án. Cúng dâng Phật Thánh, dâng hiến Tôn Thần, đốt nén tâm hương, dốc ḷng bái thỉnh.

Chúng con kính mời: Ngài Cựu niên Đương cai, Ngài Tân niên Đương cai Thái Tuế Chí đức Tôn thần, Ngài Bản cảnh Thành Hoàng, Chư vị Đại Vương, Ngài Bản xứ Thần Linh Thổ Địa, Phúc Đức Chính Thần, các Ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch Tài Thần, Bản gia Táo Quân và chư vị Thần Linh cai quản ở trong xứ này. Cúi xin giáng lâm trước án thụ hưởng lễ vật.

Nguyện cho tín chủ: Minh niên khang thái, trú dạ cát tường. Thời thời được chữ b́nh an, gia đạo hưng long thịnh vượng.

Giăi tấm ḷng thành, cúi xin chứng giám.

Nam mô Bồ tát Ma ha tát đại chứng minh.

(Lạy 3 lạy)

7. Ai cúng giao thừa trong gia đ́nh sẽ mang lại may mắn?

Ai cúng khấn giao thừa sẽ may mắn? Theo tập quán Việt Nam, người đứng ra chủ tŕ tất cả các lễ của năm mới từ lễ cúng lúc giao thừa, cúng đầu năm mới…đều phải là người trạch chủ trong gia đ́nh, tức người đàn ông trong gia đ́nh.

Nhưng thời nay, nam nữ b́nh quyền, đàn ông hay phụ nữ đều có thể đứng ra tiến hành các nghi lễ. Tuy nhiên, yêu cầu dù nam hay nữ hành lễ cúng phải tịnh thân.

Tức là, trước khi làm lễ phải tắm rửa sạch sẽ, việc quan hệ vợ chồng phải giữ từ 2 hôm trước để cho thân sạch. Không ăn những món tứ linh, không ăn cá chép, thịt chó, thịt mèo, thịt rùa… để tránh phạm ngũ phương long mạch ninh thần.

Người phụ nữ cần phải để ư đến chu kỳ kinh nguyệt để tránh làm các lễ lớn, đặc biệt là lễ cúng khấn đêm giao thừa.

Tư thế cúng đúng chuẩn:

- Với đàn ông:


Đàn ông khi hành lễ đứng thẳng theo thế nghiêm, chắp hai tay trước ngực và giơ cao lên ngang trán, cúi ḿnh xuống, đưa hai bàn tay đang chắp xuống gần tới mặt chiếu hay mặt đất th́ x̣e hai bàn tay ra đặt nằm úp xuống, đồng thời qú gối bên trái rồi gối bên phải xuống đất, và cúi rạp đầu xuống gần hai bàn tay theo thế phủ phục.

Sau đó cất người lên bằng cách đưa 2 bàn tay chắp lại để lên đầu gối trái lúc bấy giờ đă co lên và đưa về phía trước ngang với đầu gối chân phải đang qùy để lấy đà đứng dậy, chân phải đang qùy cũng theo đà đứng lên để cùng với chân trái đứng ở thế nghiêm như lúc đầu. Theo đó lạy tiếp cho đủ số lạy, lạy xong vái ba vái rồi lui ra.

Có thể quỳ bằng chân phải hay chân trái trước cũng được, tùy theo thuận chân nào th́ quỳ chân ấy trước.

- Với phụ nữ:

Khi hành lễ th́ ngồi trệt xuống đất để 2 cẳng chân vắt chéo về phía trái, bàn chân phải ngửa lên để ở phía dưới đùi trái. Nếu mặc áo dài th́ kéo tà áo trước trải ngay ngắn về phía trước và kéo vạt áo sau về phía sau để che phần mông cho đẹp mắt.

Sau đó, chắp hai bàn tay lại để ở trước ngực rồi đưa cao lên ngang với tầm trán, giữ tay ở thế chắp đó mà cúi đầu xuống.

Khi đầu gần chạm mặt đất th́ đưa 2 bàn tay đang chắp đặt nằm úp xuống đất và để đầu lên hai bàn tay. Giữ ở thế đó độ một hai giây, rồi dùng 2 bàn tay đẩy để lấy thế ngồi thẳng lên đồng thời chắp 2 bàn tay lại đưa lên ngang trán như lần đầu.

Theo đó lạy tiếp cho đủ số lạy cần thiết, xong đứng lên và vái ba vái rồi lui ra là hoàn tất thế lạy.

Hoặc có thể áp dụng thế lạy theo cách qùy cả 2 đầu gối xuống, để mông lên 2 gót chân, 2 tay chắp lại đưa cao lên đầu rồi giữ 2 tay ở thế chắp đó mà cúi ḿnh xuống, khi đầu gần chạm mặt chiếu th́ x̣e 2 bàn tay ra úp xuống chiếu rồi để đầu lên hai bàn tay.

8. Kiêng kỵ đêm giao thừa

Trước khi làm lễ cúng thỉnh ông bà tổ tiên về: Các thành viên trong gia đ́nh nên có mặt đầy đủ, đồ cúng cần phải chu toàn. Đồng thời, cố gắng giữ ḥa khí trong lúc này, không nên tranh căi, nhớ bỏ qua lỗi lầm của nhau.

Sau khi cúng khấn mời ông bà tổ tiên về: Chỗ hai bên bàn thờ không ai được ngồi. Nếu ngồi ở đây th́ cũng như đang tranh giành chỗ ngồi của tổ tiên.

- Lúc này không được đem trà uống thừa đổ trên mặt đất để tránh lẫn lộn với vẩy nước.

- Không nên gọi to tên trẻ con trong nhà trong lúc đại tế linh hồn tổ tiên tránh trường hợp quỷ hồn vô chủ ngoài cửa lớn sau khi nghe được sẽ gây ảnh hưởng xấu cho trẻ.

- Ngoài những điều kiêng kỵ đêm giao thừa trên, người ta c̣n kiêng đổ vỡ, kiêng chuyện chăn gối vợ chồng, tránh gây tiếng động lớn đánh thức ác quỷ, tránh soi gương...

9. Việc nên làm đêm giao thừa

- Gia đ́nh sum vầy bên nhau tṛ chuyện, ăn uống tưng bừng nhằm chào đón năm mới vui tươi, đầm ấm. Tránh những xung đột, to tiếng không đáng có.

- "Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi", có thể mua chút muối ngay trong đêm giao thừa hay ngày đầu năm mới.

Muối tượng trưng cho sự mặn mà, nồng nàn trong t́nh cảm, mua muối là gửi gắm mong muốn các thành viên trong gia đ́nh sẽ măi giữ những t́nh cảm sâu nặng với nhau, gia đ́nh luôn yên ấm, thuận ḥa.

- Các công đoạn dọn dẹp nhà cửa phải được hoàn tất trước năm mới để tẩy rửa, xóa sạch những điều không hay của năm cũ, c̣n sau giao thừa chổi quét nhà cần được cất kĩ đi, bởi dân gian có tục Kiêng quét nhà ngày Tết.

View more latest threads same category: